1.3 Przepisy prawa i sankcje karne związane z używaniem i posiadaniem broni palnej.

§ 2. Kto bez wymaganego zezwolenia posiada broń palną lub amunicję, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

§ 3. Kto, mając zezwolenie na posiadanie broni palnej lub amunicji, udostępnia lub przekazuje ją osobie nieuprawnionej, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Za taki stan rzeczy możemy podziękować restrykcyjnej i z natury samego wywodu błędnej interpretacji przepisów prawa przez niektóre Wojewódzkie Komendy Policji oraz Komendę Główną Policji. Sposób w jaki komendy interpretowały te przepisy zasadzał się w istocie na błędnej interpretacji zapisów ustawy – wg. interpretacji komend Policji zapis „…używanie broni w celach sportowych, szkoleniowych lub rekreacyjnych…” oznaczał używanie broni wydanej w celach sportowych lub szkoleniowych a szkolenie na strzelnicy odbywać się może wyłącznie w oparciu o broń obiektową lub szkoleniową. Owa interpretacja Policji, powodowała, że strzelec sportowy, kolekcjoner szkoląc znajomego z zasad używania broni palnej, sztuki celowania itp. popełniał czyn przestępczy w postaci udostępniania broni osobie nieuprawnionej co w konsekwencji jest zagrożone karą pozbawienia wolności do lat 2, zaś osoba biorąca udział w szkoleniu posiadała broń bez wymaganego zezwolenia za co groziła jemu lub jej kara pozbawienia wolności od 6 miesięcy do 8 lat.

Co do zasady jest to wadliwa interpretacja przepisów, w rzeczy samej nielogiczna ponieważ prowadzi do absurdu – prawo administracyjne w postaci Ustawy o Broni i Amunicji tworzy prawo które w świetle Kodeksu Karnego jest przestępstwem. Umarzanie tego typu zgłoszeń na etapie przygotowawczym, orzecznictwo sądowe oraz analizy wybitnych prawników jasno wskazują, że interpretacja Policji jest niewłaściwa i błędna.

Po pierwsze – aby zaistniał czyn przestępczy w postaci udostępnienia lub przekazania broni osobie nieuprawnionej, właściciel broni musi przekazać drugiej osobie całkowite władztwo nad tą bronią – chodzi tutaj o cały zakres działań lub zaniechań działania, o swobodne i samodzielne dysponowanie bronią poza kontrolą właściciela. W przypadku realizacji szkolenia strzeleckiego, strzelania rekreacyjnego władztwo nad bronią jest ograniczone zarówno do miejsca (stanowisko strzeleckie) jak i czasu (czas konieczny na zrealizowanie strzelania).

Po drugie – czyn przestępczy o którym mowa w artykule 263 § 2 i 3 KK odnosi się do przekazania broni osobie nieuprawnionej, natomiast artykuł 11 punkt 2 Ustawy o Broni i Amunicji wyznacza, ograniczone do miejsca (strzelnica) i czasu (trening, szkolenie) szerokie uprawnienie dla wszystkich chętnych o ile zajęcia odbywają się na legalnie działającej strzelnicy. W myśl artykułu 11 punkt 2 każda trzeźwa, nie będącą pod wpływem substancji odurzających osoba przebywająca na strzelnicy staje się osobą uprawnioną i może bez przeszkód wziąć udział w szkoleniu, zawodach sportowych, strzelaniu rekreacyjnym.

Artykuł 263 § 2 KK:

Prowadzący Strzelanie musi znać prawo dotyczące posiadania broni w Polsce. Pobieżna lub potoczna wiedza na temat przepisów nie wystarczy, by być dobrym Prowadzącym Strzelanie – osobą stojącą na straży bezpieczeństwa osób korzystających ze strzelnicy oraz osób im towarzyszących. Prowadzący Strzelanie to osoba działająca na strzelnicy z pozycji autorytetu ale za autorytetem musi stać wiedza i doświadczenie. Czasami jest to wręcz koniczne by dyscyplinować strzelców i chronić ich przed ich własnymi błędami, lekkomyślnością lub zwykłym niedbalstwem. Począwszy od przemieszczania broni i amunicji – nierzadko działka na której jest strzelnica ma nieregularny kształt i przejście pomiędzy jedną a drugą osią strzelecką może odbywać się już poza terenem strzelnicy – należy zwracać posiadaczom broni i amunicji uwagę na taki fakt, bo szwagier, siostra czy brat pomagający, z dobroci serca, przenieść to i owo pomiędzy osiami naraża się na przestępstwo zagrożone karą pozbawienia wolności do lat 8. Posiadacz pozwolenia może myśleć że to nic, kolega pomaga bo sprzętu jest dużo a paczka 1000sztuk amunicji 9×19 mm waży 13 kilogramów i każda para rąk na wagę złota – w świetle prawa to nie jest pomoc – to jest przestępstwo.

Szczególnym przypadkiem są pikniki strzeleckie oraz inne wydarzenia na strzelnicy organizowane dla osób co do których zakładamy, że nie mają pozwolenia i pojawią się na takim wydarzeniu w celach wybitnie rekreacyjnych. Jako Prowadzący Strzelanie musimy zwracać szczególną uwagę na amunicję będącą na stanowiskach podczas realizacji zadań strzeleckich. Dla wielu osób chęć zabrania choć jednej sztuki amunicji na pamiątkę będzie rządzą nie do opanowania, przecież ojciec ze szwagrem przynosili naboje z wojska garściami do domu i nic złego się nie stało. Nic bardziej mylnego – wystarczy tylko jeden nabój dowolnego kalibru, najmniejszy .22 short, by narazić się na nieprzyjemność spotkania z wymiarem sprawiedliwości. Prowadzący Strzelanie nie ma obowiązku prowadzenia magazynu amunicji ale ma obowiązek czuwania nas bezpieczeństwem osób korzystających ze strzelnicy – jakkolwiek by to nie zabrzmiało – definicja czuwania nad bezpieczeństwem jest tak szeroka i tak mocno niedookreślona że oznaczać również może kontrolę ilości amunicji w obrocie strzelnicy. Z resztą nie zdziwiłaby mnie sytuacja, gdzie wyniesiony ze strzelnicy nabój trafia za jakiś czas do ogniska lub kominka, wybucha czyniąc szkody na ciele człowieka a realizator tego wydarzenia zeznaje Policji że taki miły Pan na strzelnicy pozwolił mu zabrać taką dziwną łuskę do domu.

A propos łusek – nie znam aktywnego Prowadzącego Strzelanie który nie usłyszałby pytania czy wystrzeloną łuskę można zabrać do domu. W przygniatającej większości pytają o to najmłodsi uczestnicy strzelań rekreacyjnych, czasami dorośli. Nie dziwię się – zabranie pamiątki z tak niecodziennej aktywności wydaje się najbardziej niewinną z próśb jakie można usłyszeć na strzelnicy. Niestety – strzelnica to także miejsce spotkań ułomnych w swej naturze ludzi – ludzi nierozważnych, leniwych, roztrzepanych – ludzi którzy rozsypawszy amunicję na stanowisku strzeleckim nie wyzbierali jej do końca, ludzi którzy mając zacięcie w broni przeładowali i ten jeden niewypał spadł gdzieś i zaginął lub został zapomniany itp, itd. Prowadzący Strzelanie zanim pozwoli komukolwiek zabrać jakieś łuski do domu poprosi o pokazanie ich na dłoni przed wsadzeniem do kieszeni, sprawdzi, czy są to faktycznie tylko łuski – pozbawione prochu i ze zbitą spłonką łuski. Przypadkowo znaleziony nabój w kieszeni najmłodszego nawet uczestnika zajęć to kłopoty. Pamiętajmy, kontrola najwyższą formą zaufania.

Najrzadziej ale wciąż często spotykaną sytuacją jest propozycja kupna amunicji lub odebrania amunicji z rąk osób nieuprawnionych. Prowadzący Strzelanie to osoba z autorytetem, ktoś kto na strzelnicy wydaje polecenia i cała strzelnica te polecenia wykonuje. Dla kogoś komu dynamika działania strzelnicy jest obca, kogoś kto szuka na strzelnicy osoby władnej – Prowadzący Strzelanie będzie pierwszym wyborem osoby do rozmowy. Najczęściej tego typu rozmowy dotyczą zakupy amunicji znalezionej gdzieś w szafie w kieszeni munduru dziadka, amunicji i prochu znalezionych podczas sprzątania piwnicy po myśliwym. Ludzie nie wiedząc co zrobić z takim fantem a czując że mają do czynienia z zakazanym i reglamentowanym towarem, szacują w głowie wysoką acz fałszywą wartość dla starej amunicji Makarova lub odrobiny prochu zamkniętej w puszcze po herbacie. Dobry Prowadzący Strzelanie doradzi drogę do najbliższego komisariatu Policji, pomoże w miarę możliwości ale pod żadnym pozorem – żadnym! – nie weźmie udziału w takiej transakcji, szczególnie że artykuł 263, § 1 KK ostrzega:

Nie warto.

Czas na kolejne arcyważne przepisy o ogromnym znaczeniu dla Prowadzącego Strzelanie. Dotyczą używania broni na strzelnicy oraz konsekwencji jakie spotkać mogą tego, kto używa broni poza strzelnicami. Dokładniej chodzi o dwa przepisy:

Artykuł 45 UoBiA – Broń palna oraz inna broń zdolna do rażenia celów na odległość może być używana w celach szkoleniowych i sportowych tylko na strzelnicach.

oraz

Artykuł 51 ustęp 2 punkt 11 UoBiA – Karze aresztu lub grzywny podlega ten, kto używa w celach szkoleniowych lub sportowych broni zdolnej do rażenia celów na odległość poza strzelnicami.

Przeczytaj uważnie oba artykuły. W art. 45 mowa jest o broni palnej oraz innej broni zdolnej do rażenia celów na odległość, art. 51 – o broni zdolnej do rażenia celów na odległość. Oznacza to, że każda broń – nie tylko broń palna – zdolna do rażenia celu na odległość jeżeli używana to tylko i wyłącznie na strzelnicy. Pamiętajmy, że bronią w myśl ustawy o amunicji jest każdy wymieniony w ustawie rodzaj broni palnej – broń rozdzielnego ładowania (czarnoprochowa), broń w postaci pistoletów, rewolwerów, karabinów, broń alarmowa i sygnałowa – ale także kusza czy broń pneumatyczna (czyli taka gdzie energia pocisku wystrzelonego z lufy przekracza 17J). Jeżeli ktoś zdecyduje się postąpić wbrew temu nakazowi i zostanie złapany na takim uczynku – może zostać aresztowany lub poniesie konsekwencje finansowe – jeżeli grzywną zajmie się Policja to mówimy o maksymalnej kwocie 500zł, jeżeli sąd to maksymalna kwota grzywny wzrasta do 5000zł. To nie koniec nieprzyjemności związanych z używaniem broni poza strzelnicą. Uważna lektura UoBiA (gorąco polecam) mówi nam, że organ Policja ma fakultatywne prawo cofnąć pozwolenie na broń jeżeli jej posiadacz używał jej poza strzelnicą. I najprawdopodobniej to zrobi jeżeli informacja o takim czynie zostanie zapisana np. w formie notatki służbowej. Ponowne uzyskanie pozwolenia po takim incydencie to droga przez mękę na końcu której może nie być happy endu. Nie ma sensu ryzykować.

Piszę o tym ze względu na to, że przytłaczająca większość osób na kursach Prowadzący Strzelanie posiada pozwolenie na broń a że łatwiej uczyć i zapobiegać – stąd ten tekst. Jest to również ostrzeżenie i jednocześnie zwrócenie uwagi na nieodpowiedzialnych internetowych sprzedawców którzy reklamując swoje towary zachęcają do robienia pozwoleń kolekcjonerskich i zakupu np. pistoletów sygnałowych i strzelania z nich kolorową flarą w ramach celebracji nowego roku. Jeżeli jest to broń palna to używamy jej wyłącznie na strzelnicy!

Nie mam pojęcia w jakich ramach przyjdzie Wam korzystać z uprawnień Prowadzącego Strzelanie. Nie wiem czy planujecie wybudowanie własnej strzelnicy, podjęcie pracy na istniejącym obiekcie, rekreację z rodziną i znajomymi, udział w działaniach klubu lub stowarzyszenia, realizację zadań Prowadzącego wszędzie tam, gdzie będzie ku temu potrzeba i możliwość – będziecie Prowadzącym Strzelanie do wynajęcia. W każdym z tych przypadków musicie pamiętać, że nawet najlepiej zorganizowany obiekt który na pierwszy rzut oka przypomina strzelnicę – ma stanowiska, wały, kulochwyty ale nie ma zatwierdzonego regulaminu strzelnicy – taki obiekt nie jest strzelnicą i zajęcia na nim są nielegalne. Wszystko może się zgadzać – wysokie kulochwyty, stanowiska, broń palna, informacje w lokalnych mediach o zajęciach ze strzelania, instruktorzy a w dniu zajęć na obiekcie dorośli, rodziny z dziećmi.
Tak właśnie było w Bełżycach w 2012 roku. Lokalny oddział Ligi Obrony Kraju zorganizował zajęcia z bronią na terenie wyrobiska – dawnej kopalni piasku – wysokie ściany w roli kulochwytów. Strzelali dorośli, strzelały dzieci. W użyciu min. współczesna broń palna w postaci pistoletów i karabinków w systemie AK. W pewnym momencie na stanowisku strzeleckim znalazło się dziecko któremu jeden z instruktorów włożył w ręce karabinek AK. Przed oddaniem strzału instruktor pomagał utrzymać dziecku karabinek bo uginało się pod jego ciężarem (!!!). Padł strzał. 600 metrów dalej pod wpływem uderzenia w plecy rolnik wypada z ciągnika. Kula z karabinka AK przerywa rdzeń kręgowy, człowiek zostaje sparaliżowany. Zajęcia z bronią palną, zorganizowane przez Ligę Obrony Kraju kończą się postrzeleniem człowieka. Teren wyrobiska nigdy nie był strzelnicą. Nie istniał regulamin. Obiekt, na pozór bezpieczny, został wykorzystany nielegalnie, bogu ducha winien rolnik skończył do końca życia na wózku inwalidzkim.
Niech ta historia będzie dla Nas wszystkich przestrogą. Pamiętajmy, by za każdym razem wchodząc w rolę Prowadzącego Strzelanie na obiekcie którego nie znamy, jesteśmy na nim pierwszy raz – odnaleźć i przeczytać regulamin strzelnicy zatwierdzony przez wójta/burmistrza/prezydenta miasta – wywieszenie regulaminu jest obowiązkowe i co do zasady – nie ma regulaminu, nie ma strzelania. Informacja przekazana przez nieznajomego człowieka przed rozpoczęciem zajęć, że regulamin jest gdzieś w kontenerze/kantorku/mieszkaniu prezesa stowarzyszenia w żaden sposób nie powoduje, że mam pewność korzystania w legalnego obiektu. Zadajcie sobie sami pytanie – czy za zarobek kilkuset złotych zaufacie na słowo nieznajomemu ryzykując własne zdrowie, zdobyte z trudem uprawnienia i odpowiedzialność karną w przypadku zaistnienia wypadku?

Artykuł 51 ustęp 2 punkt 12 UoBiA – Karze aresztu lub grzywny podlega ten, kto narusza przepisy regulaminu określającego zasady zachowania bezpieczeństwa na strzelnicy

Ustawa o Broni i Amunicji w zacytowanym powyżej artykule 51 wzmacnia rolę Prowadzącego Strzelanie w sposób absolutny. Jeżeli w myśl regulaminu strzelnicy Prowadzący dba o bezpieczeństwo osób korzystających ze strzelnicy, to oznacza, że z natur rzeczy stoi także na straży przepisów które o zasadach bezpiecznego korzystania ze strzelnicy mówią. Wystarczy nieprzestrzeganie komend Prowadzącego Strzelanie by w myśl artykułu 51 ustęp 2 punkt 12 UoBiA popełniać wykroczenie. Ktokolwiek, kto dopuszcza się takich zaniechań musi zostać upomniany. W tej sytuacji nie obowiązuje gradacja przewinień – to Prowadzący Strzelanie jednoosobowo decyduje o wymiarze kary. Roztargniony strzelec mógł nie dosłyszeć komendy, zbyt krewki zaś wyprzedził komendę o rozpoczęciu strzelania – to, czy dostaną upomnienie i zostaną odesłani ze stanowiska na 10 minut czy usunięci ze strzelnicy zależy wyłącznie od interpretacji Prowadzącego Strzelanie. To Prowadzący strzelanie ocenia czy ktoś zachowuje się zgodnie z zasadami bezpieczeństwa czy nie, decyduje czy komuś należy zwrócić uwagę na jego lub jej zachowanie i czy dany czyn lub zaniechanie kwalifikuje do usunięcia takiej osoby ze strzelnicy.
Ocena Prowadzącego Strzelanie jest jedyna i ostateczna. Nie wymaga dyskusji, nie wymaga argumentacji i nie jest obiektem rozważań nad jej prawidłowym charakterem. Jeżeli Prowadzący Strzelanie uzna, że czyjeś zachowanie zagraża bezpieczeństwu na strzelnicy i zdecyduje o usunięciu kogoś ze stanowiska strzeleckiego i odesłaniu do domu – jest to decyzja ostateczna z natychmiastową klauzulą wykonalności.
W sytuacji gdy osoba łamiąca postanowienia regulaminu strzelnicy a tym samym zasady bezpieczeństwa nie chce sama z własnej woli opuścić strzelnicy, Prowadzący Strzelanie może wezwać na miejsce partol Policji i to policjanci dokonają wypełnienia woli Prowadzącego Strzelanie. Policjanci zadecydują czy potrzebny będzie areszt czy wystarczy grzywna. Sporządzą notatkę z tej interwencji. Wezwania Policji na strzelnice zdarzają się niezwykle rzadko, żaden strzelec nie chce występować w jakiejkolwiek kartotece jako ten, którego Policja usunęła ze strzelnicy. Każdorazowe rozszerzenie pozwolenia, wystąpienie o nowy rodzaj pozwolenia wiąże się z zasięgnięciem opinii u dzielnicowego. Notatka o siłowym usunięciu ze strzelnicy nie ujdzie uwadze dzielnicowego i zapewne trafi do Wydziału Postępowań Administracyjnych – organu który decyduje o tym czy ktoś otrzyma rozszerzenie pozwolenia lub nowe pozwolenie czy też nie otrzyma.
W Polsce wciąż pokutuje przekonanie, swoisty kodeks ulicy mówiący o tym, że na swoich się nie donosi, nie zgłasza Policji a wewnętrzne sprawy grupy wyjaśnia się wewnątrz środowiska. Osobie która łamie te zasady przypina się łatkę konfidenta – „konfitury”, staje się obiektem drwin i żartów. Wyjaśnijmy jedną sprawę od razu – jeżeli jesteś wyznawcą tego typu zasad nie podejmuj pracy w roli Prowadzącego Strzelanie. Nie podejmuj ryzyka pracy w dynamicznie zmieniającym się środowisku pełnym adrenaliny, ludzkich emocji i broni palnej. W takim środowisku chcesz mieć jak największą ilość sprzymierzeńców dzięki którym utrzymasz na strzelnicy ład, porządek i bezpieczeństwo i patrol Policji jest bez wątpienia sprzymierzeńcem Prowadzącego Strzelanie.
Odpowiedz sobie na pytanie – czy chcesz żyć w świecie wypełnionym wątpliwej jakości zasadami? Czy może bliżej Ci do tego, by za każdym razem maksymalizować szansę na to, by bezpiecznie, cało i zdrowo wrócić do domu do Twoich bliskich, przyjaciół, rodziny, piesków czy kotków.

Podsumowanie.